Trong bối cảnh thị trường lao động có nhiều biến động, trợ cấp thất nghiệp là chính sách an sinh xã hội quan trọng giúp người lao động ổn định cuộc sống tạm thời trong giai đoạn mất việc làm.
Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ điều kiện, mức hưởng và thủ tục nhận trợ cấp thất nghiệp để bảo vệ quyền lợi của mình. Bài viết dưới đây công ty Luật Phú Thanh sẽ giúp bạn hiểu rõ khái niệm, điều kiện, mức hưởng và những lưu ý quan trọng khi làm thủ tục nhận trợ cấp thất nghiệp trong năm 2025.
1. Trợ cấp thất nghiệp là gì?
Trợ cấp thất nghiệp (TCTN) là một trong các chế độ bảo hiểm thất nghiệp, nhằm hỗ trợ người lao động khi bị mất việc làm, học nghề và tìm việc làm mới trên cơ sở khoản trích tiền lương đã đóng vào Quỹ bảo hiểm thất nghiệp.
Theo Điều 42 Luật Việc Làm năm 2013, 4 quyền lợi của chế độ bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) đối với người lao động gồm có:
1) Được nhận tiền trợ cấp thất nghiệp.
2) Được hỗ trợ, tư vấn, giới thiệu việc làm mới.
3) Được hỗ trợ học nghề.
4) Được hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ kỹ năng nghề để duy trì việc làm cho người lao động.
Như vậy, trợ cấp thất nghiệp là một trong 4 quyền lợi mà người lao động được nhận khi tham gia đóng vào quỹ bảo hiểm thất nghiệp. Đây là khoản tiền trợ cấp được trích từ quỹ BHTN để chi trả cho người lao động bị mất việc làm căn cứ vào quá trình tham gia đóng BHTN của người lao động trước đó.
2. Năm 2025, NLĐ muốn hưởng trợ cấp thất nghiệp phải đáp ứng những điều kiện gì?
Căn cứ Điều 49 Luật Việc làm 2013, NLĐ phải tham gia bảo hiểm thất nghiệp quy định tại khoản 1 Điều 43 Luật Việc làm 2013 đang đóng bảo hiểm thất nghiệp được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi có đủ các điều kiện sau đây:
– Đã chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc: Việc chấm dứt hợp đồng không thuộc các trường hợp sau:
+ NLĐ đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật.
+ Hưởng lương hưu hoặc trợ cấp mất sức lao động hàng tháng.
– Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ thời gian quy định:
+ Đối với hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc xác định thời hạn và không xác định thời hạn: đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng.
+ Đối với hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12: đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 36 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng.
– Đã nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại trung tâm dịch vụ việc làm do cơ quan quản lý nhà nước về việc làm thành lập trong thời hạn 03 tháng, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
– Chưa tìm được việc làm sau 15 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ hưởng bảo hiểm thất nghiệp. Điều kiện này không áp dụng cho các trường hợp sau:
+ Thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an.
+ Đi học tập có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên.
+ Chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc.
+ Bị tạm giam; chấp hành hình phạt tù.
+ Ra nước ngoài định cư; đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng.
+ Chết.
Tóm lại, năm 2025 để NLĐ có thể hưởng trợ cấp thất nghiệp, họ cần đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp; Đã chấm dứt hợp đồng lao động mà không thuộc trường hợp NLĐ đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật, hưởng lương hưu hoặc trợ cấp mất sức lao động hàng tháng; Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ thời gian quy định; Nộp hồ sơ đúng thời hạn tại trung tâm dịch vụ việc làm, và chưa tìm được việc làm sau 15 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ (trừ các trường hợp đặc biệt).
Việc đáp ứng đầy đủ và đồng thời các điều kiện này là yếu tố then chốt để người lao động được hưởng quyền lợi trợ cấp thất nghiệp, giúp họ ổn định cuộc sống trong thời gian tìm kiếm việc làm mới.
3. Mức, thời gian, thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp?
Căn cứ Điều 50 Luật Việc làm 2013, quy định về mức, thời gian và thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp như sau:
– Về mức hưởng trợ cấp thất nghiệp: Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của 06 tháng liền kề trước khi thất nghiệp nhưng tối đa không quá 05 lần mức lương cơ sở đối với người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định.
Hoặc không quá 05 lần mức lương tối thiểu vùng theo quy định của Bộ luật lao động đối với người lao động đóng bảo hiểm thất nghiệp theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
– Về thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp: Thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính theo số tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp, cứ đóng đủ 12 tháng đến đủ 36 tháng thì được hưởng 03 tháng trợ cấp thất nghiệp, sau đó, cứ đóng đủ thêm 12 tháng thì được hưởng thêm 01 tháng trợ cấp thất nghiệp nhưng tối đa không quá 12 tháng.
– Về thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp: Được tính từ ngày thứ 16, kể từ ngày nộp đủ hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp trong thời hạn 03 tháng, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
4. Quy định về trình tự, thủ tục hưởng bảo hiểm thất nghiệp
Người lao động sau khi chấm dứt hợp đồng lao động mà đủ điều kiện hưởng BHTN theo quy định có thể nộp hồ sơ để hưởng trợ cấp theo trình tự như sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp
Trong vòng 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, người lao động liên hệ tới Trung tâm Dịch vụ việc làm tại địa phương để đăng ký hưởng trợ cấp theo quy định. Hồ sơ bao gồm:
- Đơn đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp theo mẫu của Sở LĐ-TBXH.
- Quyết định chấm dứt hợp đồng lao động.
- Sổ bảo hiểm xã hội đã được chốt sổ hợp lệ.
Ngoài ra người lao động cần mang theo một trong các giấy tờ định danh cá nhân như CCCD/thẻ Căn cước/Căn cước điện tử… dùng để xuất trình và đối chiếu thông tin (nếu cần).
Bước 2: Nộp hồ sơ
Hồ sơ sau đó được nộp cho trung tâm dịch vụ việc làm bằng cách nộp trực tiếp, nộp qua đường bưu điện hoặc người lao động có thể thực hiện thủ tục hưởng trợ cấp thất nghiệp online qua Cổng dịch vụ công quốc gia.
Bước 3: Tiếp nhận và giải quyết hồ sơ
Trong 15 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, trung tâm dịch vụ việc làm có trách nhiệm xem xét và trình giám đốc sở LĐTB&XH để ra quyết định chi trả trợ cấp thất nghiệp cho người lao động.
Người lao động sẽ nhận tiền trợ cấp qua tài khoản ngân hàng hoặc nhận tiền tài bưu điện tùy theo hình thức đăng ký.
Nếu không chi trả cho người lao động trung tâm dịch vụ việc làm phải có câu trả lời để thông báo đến người lao động bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Bước 4: Trách nhiệm của người lao động
Trong thời gian hưởng trợ cấp, người lao động phải có trách nhiệm thông báo về việc tìm kiếm việc làm hàng tháng cho trung tâm dịch vụ việc làm. Nếu không thực hiện người lao động sẽ bị tạm dừng, chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định.
Trường hợp người lao động đã có việc làm nhưng không thực hiện việc thông báo cho TTDVVL được biết còn có thể bị truy thu khoản tiền trợ cấp thất nghiệp nhận sai quy định và còn có thể bị xử phạt về hành chính.
Kết luận: Việc nắm vững quy định về bảo hiểm thất nghiệp không chỉ giúp người lao động chủ động bảo vệ quyền lợi của mình, mà còn thể hiện sự hiểu biết và tuân thủ pháp luật trong quan hệ lao động.
Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc nộp hồ sơ, tính mức hưởng hoặc bị từ chối trợ cấp, hãy liên hệ Công ty Luật Phú Thanh – đội ngũ luật sư luôn sẵn sàng hỗ trợ, đảm bảo bạn nhận được đầy đủ quyền lợi theo đúng quy định.
(Phương Nguyễn)
